Witajcie, miłośnicy sztuki! Dziś pragniemy zaprosić Was w fascynującą podróż do świata rzeźbienia w marmurze. Ta szlachetna forma sztuki, będąca jedną z najstarszych technik artystycznych, zachwyca swoją precyzją i wyrafinowanym pięknem. W naszym artykule wprowadzimy Was w tajniki tego wyjątkowego rzemiosła, opowiemy o jego historii oraz technikach, które sprawią, że Wasze rzeźby z marmuru będą arcydziełem. Gotowi na niezapomnianą przygodę artystyczną? Czas rozpocząć naszą podróż po świecie rzeźbienia w marmurze!
Rzeźbienie w marmurze to sztuka, która od wieków zachwyca ludzi na całym świecie swoją piękną i trwałą formą. Marmur jest jednym z najtrwalszych surowców, który pozwala artystom wykonać niesamowite dzieła sztuki, które przetrwają wieki. Jeśli fascynuje Cię ta szlachetna technika rzeźbienia, to z pewnością warto poświęcić czas na naukę podstawowych technik i narzędzi, które są niezbędne do pracy z marmurem.
Podstawowym narzędziem do rzeźbienia w marmurze jest dłuto, które pozwala artystom precyzyjnie wykonywać detale i kształty. Ważne jest także posiadanie młotka, który umożliwia delikatne uderzenia w kamień, aby kształtować jego strukturę. Przed przystąpieniem do pracy warto zapoznać się z technikami rzeźbienia, takimi jak wyrywanie, oklepywanie czy szlifowanie, które pomogą osiągnąć pożądany efekt końcowy.
Podczas rzeźbienia w marmurze ważne jest również zachowanie odpowiednich środków ostrożności, ponieważ kamień ten może być bardzo ostry i łatwo można się zranić. Należy nosić rękawice ochronne oraz okulary, aby uniknąć potencjalnych urazów. Również ważne jest odpowiednie zabezpieczenie pomieszczenia, w którym pracujemy, aby uniknąć pyłu i odprysków kamienia.
Praktyka to klucz do opanowania sztuki rzeźbienia w marmurze. Im więcej czasu poświęcisz na trening i realizację własnych projektów, tym lepiej opanujesz techniki i sposoby pracy z tym surowcem. Pamiętaj, że proces rzeźbienia to nie tylko tworzenie nowej formy, ale także odkrywanie własnych możliwości artystycznych i poszukiwanie inspiracji w otaczającym świecie.
Poczuj magię rzeźbienia w marmurze i pozwól swojej wyobraźni wyrazić się poprzez unikalne dzieła sztuki, które przetrwają wieki. Zanurz się w fascynującym procesie tworzenia i pozwól, aby kamień opowiedział swoją historię poprzez Twoje ręce. może być dla Ciebie nie tylko nowym wyzwaniem, ale także spełnieniem artystycznych marzeń.
Techniki rzeźbienia marmuru
to sztuka, która fascynuje i zachwyca od wieków. Marmur jest jednym z najbardziej eleganckich i trwałych materiałów, który doskonale nadaje się do tworzenia pięknych rzeźb. Wprowadzenie do rzeźbienia w marmurze to fascynująca podróż w świat sztuki i rzemiosła.
Rzeźbienie w marmurze wymaga precyzji, cierpliwości i umiejętności. Przy pracy z tym trudnym materiałem warto zastosować kilka podstawowych technik, które ułatwią proces tworzenia rzeźby. Poniżej przedstawiam kilka najważniejszych technik rzeźbienia marmuru:
Wycinanie: Polega na usuwaniu nadmiaru materiału przy pomocy dłut i młotków. W ten sposób kształtujemy rzeźbę, nadając jej pożądany kształt.
Modelowanie: Pozwala na dodanie detali i wykończenie powierzchni rzeźby. Za pomocą narzędzi modelarskich możemy uzyskać ciągłe linie i gładkie powierzchnie.
Polerowanie: Proces ten ma na celu wygładzenie powierzchni rzeźby i nadanie jej połysku. Dzięki polerowaniu marmur zyskuje elegancki wygląd i piękny połysk.
Rzeźbienie w marmurze to sztuka, która wymaga nie tylko talentu, ale także dużego zaangażowania i determinacji. Każda rzeźba wykonana z tego edycznego materiału jest unikalna i niepowtarzalna. Praca nad stworzeniem własnej rzeźby w marmurze może być niezwykle satysfakcjonująca i inspirująca.
Najlepsze narzędzia do rzeźbienia w marmurze
Marble carving is a centuries-old art form that requires precision, skill, and patience. To create stunning sculptures out of this elegant material, you need the best tools for the job. Here are some of the top tools you’ll need to get started with marble carving:
Chisels: A set of high-quality chisels is essential for carving marble. Look for chisels with sharp, durable blades that can withstand the rigors of marble carving.
Hammers: Different types of hammers, such as a claw hammer and a mallet, are needed to break off larger chunks of marble and shape the sculpture.
Files: Files are crucial for smoothing out rough edges and refining the details of your sculpture.
Rasps: Rasps are used for shaping and smoothing the surface of the marble, allowing for more intricate and detailed carving.
Sandpaper: Fine-grit sandpaper is essential for finishing touches and polishing the marble to a smooth, shiny finish.
When working with marble, it’s important to wear proper safety gear, such as goggles and a dust mask, to protect yourself from flying marble shards and dust. Additionally, consider investing in a sturdy workbench or carving stand to securely hold the marble while you work. With the right tools and precautions in place, you’ll be well on your way to creating beautiful marble sculptures that will stand the test of time.
Wybór odpowiedniego bloku marmuru
Jeśli zdecydowaliśmy się na rzeźbienie w marmurze, to pierwszym krokiem jest wybór odpowiedniego bloku. To zadanie może okazać się nieco skomplikowane, ale nie martw się – jesteśmy po to, aby ci pomóc!
**Czym powinniśmy kierować się podczas wyboru bloku marmuru?**
Kolor – wybierz blok, który ma intensywny kolor, który najbardziej odpowiada twojej wizji artystycznej.
Wzory – zwróć uwagę na wzory, które znajdują się na bloku, mogą one dodać unikalnego charakteru twojej rzeźbie.
Wytrzymałość – upewnij się, że blok jest wystarczająco wytrzymały, aby wytrzymać intensywną pracę rzeźbiarską.
**Reasumując**
jest kluczowy dla sukcesu naszego projektu rzeźbiarskiego. Dlatego warto poświęcić trochę czasu na dokładne przeanalizowanie dostępnych opcji i wybranie tej, która najlepiej odpowiada naszym potrzebom artystycznym. Bądźmy kreatywni i pozwólmy marmurowi stać się materiałem naszych najpiękniejszych dzieł sztuki!
Kroki podstawowe dla początkującego rzeźbiarza
Jeśli jesteś początkującym rzeźbiarzem i chcesz rozpocząć pracę z marmurem, warto zacząć od podstawowych kroków, które pozwolą Ci lepiej zrozumieć tę szlachetną sztukę. Oto kilka wskazówek, które pomogą Ci zapoznać się z podstawami rzeźbienia w marmurze:
Zacznij od zapoznania się z narzędziami rzeźbiarskimi – ważne jest, aby mieć odpowiednie narzędzia do pracy z marmurem, takie jak dłuta, piły rzeźbiarskie i gradownice.
Wybierz odpowiedni blok marmuru – dobrym pomysłem jest wybór mniejszego bloku marmuru na początek, aby łatwiej było Ci się nauczyć technik rzeźbienia.
Zacznij od prostych kształtów – zamiast od razu próbować rzeźbić skomplikowane figury, zacznij od prostych kształtów, takich jak kule czy sześciany.
Lepiej poznaj teksturę marmuru – marmur jest materiałem bardzo specyficznym, dlatego warto jest poświęcić trochę czasu na zrozumienie jego tekstury i właściwości.
Pamiętaj, że rzeźbienie w marmurze wymaga cierpliwości i precyzji. Nie zrażaj się, jeśli na początku nie wszystko wychodzi perfekcyjnie. Ważne jest, aby regularnie ćwiczyć i doskonalić swoje umiejętności.
Jak zachować precyzję podczas rzeźbienia
Podczas pracy nad rzeźbieniem w marmurze bardzo ważne jest zachowanie precyzji, aby osiągnąć pożądany efekt końcowy. Oto kilka wskazówek, które pomogą Ci utrzymać dokładność podczas tworzenia swojego dzieła:
Wybierz odpowiednie narzędzia: Postaraj się używać narzędzi o różnych kształtach i rozmiarach, aby móc precyzyjnie pracować na różnych detalach swojej rzeźby.
Pracuj powoli i metodicznie: Nie spieszy się, staraj się pracować powoli i skup się na każdym detalu. To pozwoli Ci uniknąć błędów i zachować dokładność.
Regularnie sprawdzaj proporcje: Regularnie sprawdzaj proporcje swojej rzeźby, aby mieć pewność, że wszystko jest zgodne z Twoją wizją.
Jeśli potrzebujesz dodatkowej pomocy w utrzymaniu precyzji podczas rzeźbienia w marmurze, warto skonsultować się z doświadczonym rzeźbiarzem, który podzieli się z Tobą swoimi wskazówkami i technikami. Pamiętaj, że rzeźbienie w marmurze wymaga cierpliwości i precyzji, ale efekt końcowy z pewnością wynagrodzi Cię za wszystkie wysiłki.
Wskazówki dotyczące bezpieczeństwa podczas pracy z marmurem
Marmur jest pięknym i trwałym materiałem, który od wieków wykorzystywany jest do tworzenia dzieł sztuki. Rzeźbienie w marmurze to sztuka wymagająca precyzji, cierpliwości i umiejętności. Praca z tym kamieniem może być nie tylko satysfakcjonująca, ale także niebezpieczna, dlatego warto przestrzegać podstawowych zasad bezpieczeństwa.
Podczas pracy z marmurem pamiętaj o:
sprawdzeniu, czy kamień jest odpowiednio umocowany, aby uniknąć przewrócenia się lub upadku podczas rzeźbienia.
używaniu odpowiednich narzędzi do obróbki marmuru, takich jak dłuta, pilniki i młotki.
zachowaniu ostrożności przy manipulacji ostrymi narzędziami, aby uniknąć przypadkowych skaleczeń lub cięć.
Ważne jest również, aby chronić swoje oczy i płuca podczas pracy z marmurem. Zaleca się noszenie okularów ochronnych i maski przeciwpyłowej, aby uniknąć dostania się pyłu do oczu i dróg oddechowych.
Należy pamiętać, że kamień może być śliski, zwłaszcza gdy jest mokry lub zużyty, dlatego warto zachować ostrożność podczas poruszania się wokół miejsca pracy i unikać nagłych ruchów, aby uniknąć upadków.
Zasady bezpieczeństwa
Opis
Wykorzystanie stabilnego podłoża
Dbaj o to, aby marmur był bezpiecznie umocowany podczas pracy.
Ochrona oczu i dróg oddechowych
Nie zapominaj o noszeniu odpowiednich środków ochrony indywidualnej.
Pamiętaj o tych wskazówkach podczas pracy z marmurem, aby cieszyć się procesem rzeźbienia i uniknąć niebezpieczeństw. Bezpieczeństwo powinno być zawsze priorytetem podczas pracy z tym pięknym, ale wymagającym materiałem.
Odkryj inspiracje do rzeźbienia w marmurze
Jesteś gotowy na nowe wyzwanie artystyczne? Rzeźbienie w marmurze może być fascynującym procesem, który pozwala Ci wydobyć piękno tego szlachetnego materiału. Odkryj inspiracje i wskazówki, które pomogą Ci rozpocząć swoją przygodę z rzeźbieniem w marmurze!
Zacznij od zdobycia odpowiednich narzędzi – niezbędnych do precyzyjnej obróbki marmuru. W tego typu pracach niezbędne będą młotki rzeźbiarskie, dłuta oraz rygle do rzeźbienia. Pamiętaj, że przy rzeźbieniu w marmurze przydatne mogą być także maszyny do cięcia kamienia oraz wiertarki – to wszystko ułatwi Ci pracę i pozwoli osiągnąć doskonałe efekty.
Poznaj różne techniki rzeźbienia w marmurze, aby móc eksperymentować i tworzyć unikatowe dzieła sztuki. Nie ograniczaj się jedynie do tradycyjnych form – pozwól swojej wyobraźni swobodnie biegać, odkrywają nowe możliwości wyrazu artystycznego. Dopóki jesteś otwarty na nowe pomysły, świat rzeźbienia w marmurze jest pełen nieskończonych opcji!
Przygotuj się na wyzwanie, jakie niesie za sobą rzeźbienie w marmurze – to wymaga cierpliwości, precyzji i wyczucia. Znajdź inspirację w dziełach wielkich mistrzów rzeźby, ale pamiętaj, że najważniejsze jest wyrażenie swojego własnego unikatowego stylu i wizji artystycznej. Odkryj magię tworzenia z kamienia i pozwól swojej pasji rozkwitnąć!
Korzyści z rzeźbienia w marmurze dla zdrowia psychicznego
Rzeźbienie w marmurze to szlachetne rzemiosło, które nie tylko pozwala wyrazić swoją kreatywność, ale także przynosi liczne korzyści dla zdrowia psychicznego. Praca z tym pięknym i trwałym materiałem może być nie tylko relaksująca, ale także terapeutyczna dla umysłu i duszy.
Jedną z głównych zalet rzeźbienia w marmurze jest jego zdolność do uspokajania umysłu i redukowania stresu. Skupienie się na delikatnych ruchach dłuta i kształtowanie trudnych form pozwala zapomnieć o codziennych troskach i skoncentrować się wyłącznie na tworzeniu dzieła sztuki.
Rzeźbienie w marmurze wymaga także cierpliwości i wytrwałości, co może być doskonałym treningiem dla umysłu. Praca nad jednym projektem przez dłuższy czas rozwija wytrwałość i samodyscyplinę, co może przekładać się na inne dziedziny życia.
Tworzenie rzeźb w marmurze może również poprawić kreatywność i wyobraźnię. Konieczność wyobrażenia sobie końcowego efektu i znalezienia sposobów na osiągnięcie go rozwija umiejętność myślenia poza schematami i szukania nowych rozwiązań.
Warto też wspomnieć o aspekcie sensorycznym rzeźbienia w marmurze – dotykając gładkiej powierzchni kamienia, doświadczamy przyjemności i satysfakcji. Ta taktylna forma sztuki może być również doskonałym antidotum na codzienny pęd i natłok bodźców w życiu współczesnego człowieka.
Etykieta w warsztacie rzeźbiarskim
Rzeźba w marmurze to jedna z najbardziej prestiżowych form sztuki, wymagająca nie tylko talentu, ale także precyzji i determinacji. W trakcie pracy nad rzeźbą w marmurze należy pamiętać o odpowiedniej etykiecie w warsztacie rzeźbiarskim, która przede wszystkim ma na celu zachowanie bezpieczeństwa oraz szacunku dla materiału i tradycji rzeźbiarskiej.
Jednym z podstawowych zasad podczas pracy z marmurem jest dbałość o porządek i czystość w warsztacie. Skamieniałe szczątki powstające podczas rzeźbienia mogą stanowić niebezpieczeństwo dla zdrowia, dlatego ważne jest utrzymywanie środowiska pracy w należytej czystości.
Podczas pracy z marmurem należy pamiętać o odpowiednim ubraniu ochronnym, w tym rękawicach, okularach ochronnych i maskach przeciwpyłowych. Bezpieczeństwo osobiste jest priorytetem podczas pracy w warsztacie rzeźbiarskim, dlatego nie wolno bagatelizować żadnych środków ostrożności.
Kolejną istotną zasadą etykiety w warsztacie rzeźbiarskim jest szacunek do narzędzi pracy oraz do innych artystów. Narzędzia rzeźbiarskie należy przechowywać w odpowiedni sposób, dbając o ich stan i czystość. Współpraca z innymi artystami może być inspirująca i pouczająca, dlatego warto szanować ich pracę i wkład w rozwój sztuki rzeźbiarskiej.
Podsumowując, praca nad rzeźbą w marmurze wymaga nie tylko talentu i zaangażowania, ale także przestrzegania odpowiedniej etykiety w warsztacie rzeźbiarskim. Bezpieczeństwo osobiste, szacunek dla narzędzi i tradycji, a także współpraca z innymi artystami to kluczowe elementy, które mogą wpłynąć na jakość i efekt końcowy naszej pracy rzeźbiarskiej.
Poznaj najważniejsze rzeźby w marmurze
Wprowadzenie do rzeźbienia w marmurze otwiera przed nami możliwości tworzenia wyjątkowych dzieł sztuki, które zachwycają swoim pięknem i harmonią. Marmur to kamień, który od wieków wykorzystywany jest przez artystów do tworzenia niesamowitych rzeźb, które zachwycają swoją precyzją i detalem.
Rzeźbienie w marmurze to sztuka, która wymaga precyzji, cierpliwości i umiejętności. Artysta musi posiadać doskonałą znajomość materiału oraz zdolność do wydobycia z niego ukrytego piękna. Rzeźbienie w marmurze to proces długotrwały, ale efekty są niesamowite.
Marmur, ze względu na swoją trwałość i piękno, jest doskonałym materiałem do tworzenia rzeźb o niesamowitym wyrazie artystycznym. Każda rzeźba w marmurze jest unikatowa i niepowtarzalna, co sprawia, że praca z tym materiałem jest niezwykle satysfakcjonująca dla artysty.
Rzeźbienie w marmurze to sztuka, która wymaga nie tylko umiejętności manualnych, ale także wyczucia estetyki i zrozumienia formy. Marmurowe rzeźby potrafią poruszyć i zainspirować widza, sprawiając, że stają się one niezapomnianymi dziełami sztuki.
Jeśli zafascynowała Cię sztuka rzeźbienia w marmurze, koniecznie poznaj najważniejsze rzeźby w tym materiale, które zachwycają swoim pięknem i detalem. Odkryj świat marmurowych arcydzieł i zanurz się w magię sztuki rzeźbiarskiej.
Jak rozpoznać wysokiej jakości marmur
Wysokiej jakości marmur jest ceniony za swoją trwałość, elegancję i unikalność. Jednakże, zanim rozpoczniesz projekt rzeźbienia w marmurze, warto wiedzieć, jak rozpoznać solidny materiał. Oto kilka wskazówek, które pomogą Ci dokonać właściwego wyboru:
Sprawdź kolor – marmur wysokiej jakości będzie miał głęboki, intensywny kolor bez plam ani przebarwień.
Dotknij powierzchni – jakość marmuru można odczuć na dotyk; powinien być gładki i jednolity.
Spójrz na wzory – naturalny marmur będzie miał unikatowe wzory i żyłki, które dodają mu charakteru.
Wybierając wysokiej jakości marmur, upewnij się, że dostajesz produkt, który będzie spełniał Twoje oczekiwania oraz przetrwał przez wiele lat. Zadbaj o odpowiednią pielęgnację swojej rzeźby, aby zachować jej piękno na dłużej.
Nazwa
Cena
Biała Carrara
$50/m²
Calacatta Gold
$100/m²
Historia rzeźbienia w marmurze
sięga setek lat wstecz i jest ściśle związana z rozwojem sztuki i architektury. Już w starożytności marmur był uważany za jeden z najbardziej szlachetnych i trwałych materiałów do tworzenia rzeźb. Pierwsze rzeźby w marmurze powstały w starożytnej Grecji, gdzie artystyczne umiejętności rzeźbiarzy osiągnęły niebywały poziom doskonałości.
Rzeźbienie w marmurze stało się popularne w całej Europie od czasów renesansu, kiedy artyści jak Michał Anioł czy Gian Lorenzo Bernini tworzyli niezapomniane dzieła sztuki. To właśnie wtedy marmur zyskał status najbardziej prestiżowego materiału do rzeźbienia, symbolizującego doskonałość i wieczność.
Dziś sztuka rzeźbienia w marmurze nadal cieszy się dużym zainteresowaniem artystów i miłośników sztuki na całym świecie. Wyjątkowa trwałość, delikatność tekstury oraz możliwość tworzenia najbardziej precyzyjnych detali sprawiają, że marmur pozostaje materiałem niezrównanym dla rzeźbiarzy poszukujących doskonałości w formie i treści swoich dzieł.
Rzeźbienie w marmurze to proces wymagający dużego zaangażowania, cierpliwości oraz umiejętności artystycznych. Każdy rzeźbiarz, który podejmuje się pracy z marmurem, musi poznać historię i techniki tego rzemiosła, aby móc wydobyć z kamienia jego najgłębsze piękno i wyjątkowy charakter.
Jeśli marzysz o opanowaniu sztuki rzeźbienia w marmurze, to właściwe miejsce. W kolejnych artykułach będziemy zgłębiać tajniki tego niezwykłego rzemiosła, pokazując Ci jak z kamienia wydobyć najpiękniejsze formy i stworzyć unikalne dzieła sztuki, które przetrwają wieki.
Różnice między rzeźbieniem w marmurze a innymi materiałami
Podczas gdy rzeźbienie w marmurze jest jedną z najbardziej prestiżowych form sztuki, istnieje wiele różnic między tym procesem a pracą z innymi materiałami. Marmur jest z pewnością trudniejszy w obróbce niż inne materiały, ale efekty końcowe mogą być niezrównane pod względem elegancji i wyrafinowania.
:
Marmur jest bardziej podatny na pękanie i łamanie niż inne materiały, co wymaga większej precyzji i delikatności w procesie rzeźbienia.
Wydobycie i przygotowanie marmuru do rzeźbienia jest bardziej skomplikowane i czasochłonne niż w przypadku innych materiałów.
Marmur jest znacznie trwalszy i mniej podatny na warunki atmosferyczne niż niektóre inne materiały.
Efekty wizualne rzeźbienia w marmurze są bardziej subtelne i delikatne, ale jednocześnie potrafią przyciągać oko swoją elegancją i wyrafinowaniem.
Pomimo trudności i wyzwań związanych z rzeźbieniem w marmurze, wielu artystów nadal decyduje się na ten szlachetny materiał ze względu na możliwość stworzenia wyjątkowych dzieł sztuki o niezrównanej estetyce. Poznaj bliżej świat rzeźbiarstwa w marmurze i przekonaj się, dlaczego ten materiał jest tak ceniony w świecie sztuki!
Jak dbać o gotową rzeźbę z marmuru
Rzeźbienie w marmurze to sztuka, która wymaga precyzji, cierpliwości i umiejętności. Gotowa rzeźba z marmuru może być niezwykle efektownym elementem dekoracyjnym w każdym wnętrzu. Aby jednak zachować jej piękno i trwałość, konieczne jest odpowiednie dbanie o ten delikatny materiał.
Trzymaj rzeźbę z dala od bezpośredniego działania słońca oraz wilgoci. Marmur jest podatny na uszkodzenia spowodowane promieniowaniem UV oraz wilgocią, dlatego najlepiej umieścić go w miejscu z umiarkowanym oświetleniem i suchym powietrzu.
Regularnie czyść rzeźbę z marmuru miękką szmatką lub gąbką, aby usunąć kurz i brud. Unikaj stosowania ostrych środków czyszczących, które mogą zarysować powierzchnię marmuru.
Jeśli na rzeźbie pojawią się plamy, staraj się jak najszybciej je usunąć. Możesz użyć delikatnego detergentu lub specjalnego środka przeznaczonego do czyszczenia marmuru.
Jeśli masz wrażenie, że rzeźba z marmuru traci swój połysk, możesz ją polerować przy użyciu pasty polerskiej lub środka do pielęgnacji marmuru. Pamiętaj jednak, że nie należy tego robić zbyt często, aby uniknąć uszkodzeń powierzchni.
W przypadku ewentualnych uszkodzeń, takich jak odpryski czy rysy, skonsultuj się z profesjonalistą zajmującym się renowacją marmuru. Naprawa rzeźby z marmuru wymaga specjalistycznej wiedzy i umiejętności, dlatego nie próbuj naprawiać jej samodzielnie.
Dbając o gotową rzeźbę z marmuru z zachowaniem powyższych wskazówek, możesz cieszyć się jej pięknem i elegancją przez wiele lat. Marmur to materiał niezwykle trwały, ale wymagający odpowiedniej opieki, dlatego warto poświęcić mu trochę uwagi, aby zachować jego doskonałość na długie lata.
Dziękujemy, że poświęciliście czas na lekturę naszego wprowadzenia do rzeźbienia w marmurze. Mam nadzieję, że artykuł ten był inspirujący i zachęcił Was do spróbowania swoich sił w tej szlachetnej sztuce. Pamiętajcie, że rzeźbienie to proces wymagający cierpliwości, praktyki i determinacji, ale efekty mogą być niezwykle satysfakcjonujące. Niech Wasza twórczość rozwija się w miarę jak odkrywacie tajniki marmurowego rzemiosła. Trzymamy kciuki za Wasze kolejne dzieła! Do zobaczenia na następnym artykule!
